2026-09-16
Дунд насны эрэгтэйчүүдийн нүдний гоо сайхны мэс засал - Синнонхён өртөөний VIBE гоо сайхны эмнэлгийн захирал Ю Ён Мүн
50 насны эрэгтэйд дурангийн дух татах, хөмсөгний доод хэсгээр татах, дээд зовхи засах, өөх хуваарилах, доод зовхи болон дунд нүүр татах мэс заслыг хослуулан төрөлхийн залуу төрхийг сэргээв.

50 насны эрэгтэйчүүдийн нүдний гоо сайхны мэс засал
Унжсан нүдийг зүгээр л тайрч авах биш, нүдний нийт бүтцийг дахин төлөвлөх нь!
Сайн байцгаана уу.
Би бол VIBE гоо сайхны эмнэлгийн захирал, их эмч Ю Ён Мүн байна.
50-аас дээш насны нүдний мэс засал хийлгэхээр төлөвлөж буй эрэгтэйчүүдийн
хамгийн их хэлдэг нийтлэг асуудлууд байдаг.
“Нүд хэтэрхий унжаад байнга ядарсан харагдах юм.”
“Өмнөхөөсөө нүдээ нээхэд хэцүү болсон шиг байна.”
“Нүднээсээ болоод бодит наснаасаа хамаагүй хөгшин харагдаж байна.”
“Гэхдээ хэтэрхий мэдэгдэхүйц нүдний мэс засалд дургүй ээ.”
Дунд насны эрэгтэй хүний нүдний мэс засалд чухал зүйл бол
хэр их арьс тайрч авахад байдаггүй.
Зовхи унжих болсон үндсэн шалтгаан нь юу вэ,
хөмсөг хэр доошилсон байна,
духны хүчээр нүдээ нээж байна уу,
зовхины өөрийнх нь унжилт болон нүд нээх булчингийн хүч ямар байна,
мөн нүдний доод хэсэг, нүүрний дунд хэсэг хамтдаа хөгширч байгаа эсэхийг
бүхэлд нь нягтлан үзэх шаардлагатай байдаг.
Энэ удаагийн 50 гаруй насны эрэгтэй үйлчлүүлэгч ч гэсэн зөвхөн дээд зовхины мэс засал дангаараа
хангалттай үр дүнд хүрэхэд хүндрэлтэй нөхцөл байдалтай байсан юм.
Нүд унжсан гэдэг нь бүгд адилхан нүд гэсэн үг биш юм.
Дунд насны нүд нь ганцхан асуудлаас болж унжих нь ховор байдаг.
Цаг хугацаа өнгөрөх тусам
дух болон хөмсөг доошилж,
дээд зовхины арьс суларч,
зовхины өөх болон зөөлөн эд өөрчлөгдөн,
нүд нээх булчингийн үйл ажиллагаа суларч,
нүдний доорх өөх товойж,
нүүрний дунд хэсгийн зөөлөн эд ч доош унждаг.
Иймээс зөвхөн суларсан дээд зовхины арьсыг тайрахад
түр зуур нүд томорсон мэт харагдаж болох ч,
нүүрний бүтцийн хөгшрөлтийн асуудал бүхэлдээ шийдэгдэхгүй.
Харин ч арьсыг хэт их тайрвал
эрчүүдэд чухал байдаг төрөлхийн нүдний төрх, таатай дүр төрх алдагдаж болзошгүй.
Энэхүү үйлчлүүлэгчийн хувьд ч бид энэ асуудлыг хамгийн түрүүнд анхаарч үзсэн юм.
1. Дурангийн аргаар дух татах
Хөмсөгний байрлалыг дээрээс нь эхлэн засах
Хамгийн түрүүнд шалгах ёстой зүйл нь хөмсөгний байрлал байв.
Зовхи унжсан харагдаж байгаа ч гэсэн
шалтгаан нь заавал зовхиндоо байдаггүй.
Дух болон хөмсөг хамтдаа доошилсноор
дээд зовхийг дарж нүд жижигхэн, баргар харагдах тохиолдол олон байдаг.
Энэхүү үйлчлүүлэгчийн хувьд эдгээр хүчин зүйлийг харгалзан үзэж
"Дурангийн аргаар дух татах мэс засал"-ыг хамтад нь хийсэн.
Дух татах нь зүгээр л духны үрчлээг арилгах мэс засал биш юм.
Унжсан хөмсгийг зохих байрлалд шилжүүлж,
нүүрний дээд хэсгийн унжилтыг засаж сайжруулан,
дээд зовхинд ирэх дарамтыг багасгах зорилготой.
Түүнчлэн дух болон хөмсөгний байрлалыг зөв тохируулж өгөх нь
цаашид хөмсөг, зовхи дахин доошлохыг багасгахад тустай байж болно.
Ялангуяа эрэгтэйчүүдийн хувьд
хөмсгийг хэт өндөрт өргөвөл эмэгтэйлэг төрхтэй болгож болзошгүй тул
“хэр их өргөх вэ” гэхээсээ илүү
“хаана байрлуулах нь хамгийн төрөлхийн харагдах вэ” гэдэг нь чухал юм.
2. Хөмсөгний доод хэсгээр татах
Нимгэн бөгөөд их унжсан арьсыг хөмсөгний доороос цэгцлэх
Энэ үйлчлүүлэгчийн дээд зовхины унжилт нэлээд их байсан ба
арьс нь маш нимгэн байсан юм.
Ийм тохиолдолд зөвхөн давхрааны шугамын дагуу арьсыг ихээр тайрвал
нүд хэт хонхойж эсвэл дүр төрх ширүүн болж болзошгүй.
Тиймээс хөмсөгний шууд доод хэсгээр унжсан арьсыг дээш татах мэс заслыг төлөвлөсөн.
Хөмсөгний доод хэсгээр татах мэс заслын давуу тал нь
унжсан арьсыг шууд дээш нь шилжүүлэхийн зэрэгцээ
анхны нүдний төрх болон давхрааны шугамыг аль болох хадгалах боломжтой байдаг.
Ялангуяа дунд насны эрэгтэй хүнд
тод том давхраа хийхээс илүүтэйгээр
анхны төрөлхийн нүдний төрхөө хадгалж,
зөвхөн унжсан хэсгийг цэгцлэх нь
хамаагүй илүү чухал байдаг юм.
3. Дээд зовхи засах + Нүдний төрх засах (Ptosis correction)
Зөвхөн унжсан арьс биш ‘нүд нээх булчингийн хүч’-ийг харах хэрэгтэй.
Энэхүү тохиолдлын бас нэг чухал асуудал нь
нүд нээх хүч сул байсан явдал байв.
Дунд насны нүдний гоо сайхны мэс засалд
“арьс унжсан” болон “нүд нээх хүч сул” гэдгийг ялгаж үзэх ёстой.
Арьсыг хичнээн тайрч авсан ч гэсэн
нүд нээх булчингийн хүч дутагдалтай бол
хүссэн шигээ тод, цоглог нүдний төрх гарч ирэхгүй байж болно.
Тиймээс энэ үйлчлүүлэгчид дээд зовхины мэс засал болон нүдний төрх засах мэс заслыг хамтад нь хийсэн.
Дээд зовхиор дамжуулан суларсан эдийг цэгцэлж,
зовхины бүтцийг дахин засаж тогтоохын сацуу,
нэгэн зэрэг суларсан нүд нээх хүчийг нөхөж сайжруулан
илүү амар амгалан, тод нүдийг бүрдүүлэх чиглэлээр мэс засал хийгдсэн.
Хонхойсон нүдний ухархайг мөн шийдвэрлэх ёстой
Дунд насны эрчүүдэд ихэвчлэн анзаарагддаггүй орхигддог зүйл бол нүдний ухархайн хонхорхой юм.
Нас ахих тусам нүдний эргэн тойрон дахь өөх, зөөлөн эдүүд өөрчлөгдөж
зовхи хонхойж харагдах тохиолдол байдаг.
Ийм нөхцөлд зүгээр л арьсыг ихээр тайрвал
нүд улам бүр гүнзгий, хонхорхой харагдаж болно.
Энэ үйлчлүүлэгчийн хувьд ч мөн адил нүдний ухархай хонхойсон байсан тул
дээд зовхины мэс заслын явцад зовхины өөхийг зохистойгоор дахин хуваарилж,
хонхойсон хэсгийг нөхөж сайжруулах төлөвлөгөө гаргасан.
Өөрөөр хэлбэл,
“Илүүдэл эдийг арилгаж, дутагдалтай хэсгийг нөхөх.”
Энэ зарчим маш чухал юм.
Дунд насны нүдний мэс засал нь зүгээр л тайралт биш,
эдийн хэмжээ болон байршлыг дахин зохицуулах мэс засалд илүү дөхдөг.
4. Доод зовхи засах + Нүүрний дунд хэсэг татах
Зөвхөн нүдний доод хэсгийг биш нүүрний дунд хэсгийг ч хамтад нь харах хэрэгтэй !
Нүүрний зөвхөн дээд хэсгийг зассанаар
нүүрний ерөнхий хөгшин харагдаж буй төрх шийдэгдэхгүй.
Энэ үйлчлүүлэгчийн хувьд нүдний доод хэсгийн товойлт болон унжилт хамт ажиглагдсан.
Иймээс доод зовхины мэс засал болон нүүрний дунд хэсгийг татах мэс заслыг хамтад нь хийсэн.
Доод зовхины мэс заслын тусламжтайгаар нүдний доорх товойсон хэсгийг тэгшилж,
суларсан эдийг сайжруулахын зэрэгцээ,
унжсан нүүрний дунд хэсгийг дээш татаж
нүдний доод хэсэг ба шанааны урд хэсгийн уялдан шилжих шугамыг илүү төрөлхийн болгох чиглэлийг баримталсан.
Нүүрний дунд хэсэг унжсан үед
нүдний доод хүрээ улам гүнзгий харагдаж,
нүүр бүхэлдээ доош унжсан мэт харагддаг.
Тиймээс зөвхөн нүдний доод хэсгийг тэгшлэхээс илүүтэйгээр
нүдний доод хэсэг → урд шанаа → нүүрний дунд хэсэг
гэсэн цогц бүтцийг хамтад нь харгалзан үзэх нь чухал юм.
Эцэст нь чухал зүйл бол ‘нэг хэсэг’ биш ‘ерөнхий тэнцвэр’
Энэхүү үйлчлүүлэгчид хийсэн мэс заслыг нэгтгэн дүгнэвэл дараах байдалтай байна.
① Дурангийн аргаар дух татах
→ Унжсан хөмсөг болон духны үрчлээг арилгаж, нүүрний дээд хэсгийг татах
② Хөмсөгний доод хэсгээр татах
→ Нимгэн, их унжсан дээд зовхины арьсыг төрөлхийн байдлаар дээш шилжүүлэх
③ Дээд зовхи засах + Нүдний төрх засах
→ Унжсан арьсыг цэгцэлж, суларсан нүд нээх хүчийг сайжруулах
④ Нүдний дээд зовхины өөх дахин хуваарилах
→ Хонхойж харагдаж байсан зовхийг илүү төрөлхийн болгон нөхөх
⑤ Доод зовхи засах + Нүүрний дунд хэсэг татах
→ Нүдний доод товойлт, унжилт болон нүүрний дунд хэсгийн доошилтыг хамтад нь засах
Мэс засал тус бүрийг дангаар нь харвал өөр өөр мэс засал мэт боловч
үр дүндээ бол нэг л зорилготой юм.
“Унжсан, ядарсан нүд болон нүүрийг илүү залуу, цоглог төрхөөр сэргээх.”
Дунд насны эрэгтэйчүүдийн нүдний мэс засалд хамгийн чухал 5 хүчин зүйл
1. Арьсыг замбараагүй ихээр тайрахгүй байх
Энэ бол дунд насны эрэгтэйчүүдийн нүдний мэс засалд хамгийн их сэрэмжлэх ёстой зүйлүүдийн нэг юм.
Унжсан арьсыг их тайрлаа гээд
илүү залуу харагдана гэсэн үг биш.
Харин ч арьсыг хэт их тайрвал
нүд төрөлхийн бус томорсон мэт эсвэл
ухархай хонхойж,
хэт ширүүн, хурц дүр төрхтэй болж болзошгүй.
2. Хөмсөгний байрлалыг заавал хамтад нь шалгах
Зөвхөн зовхи унжсан уу,
хөмсөг доошилсон байна уу,
эсвэл энэ хоёр зэрэг байна уу гэдгийг ялгах ёстой.
Шаардлагатай бол дух татах эсвэл хөмсөг татах мэс заслын тусламжтайгаар
нүүрний дээд хэсгийн байрлалаас эхлэн засах хэрэгтэй.
3. Нүд нээх булчингийн хүчийг үнэлэх
Зовхины арьс унжих болон
нүд нээх булчингийн үйл ажиллагаа сул байх нь өөр асуудал юм.
Иймээс дунд насны нүдний мэс засалд
нүдний төрх засах (ptosis correction) шаардлагатай эсэхийг оновчтой дүгнэх нь чухал юм.
4. Хонхойсон болон товойсон хэсгийг нэгэн зэрэг харах
Хөгширсөн нүд гэдэг нь зүгээр л эд илүүдэлтэй болно гэсэн үг биш юм.
Зарим хэсэг нь унжиж товойдог бол
зарим хэсэг нь хонхойдог.
Тиймээс
шаардлагагүй эдийг цэгцэлж,
дутагдаж буй хэсгийг хадгалах эсвэл дахин хуваарилах нь
маш чухал байдаг.
5. ‘Залуу харагдах’-аас илүү ‘Төрөлхийн залуу харагдах’
Энэ бол дунд насны эрэгтэйчүүдийн нүдний мэс заслын хамгийн гол зорилго гэж би боддог.
Мэс засал хийлгэсэн нь дэндүү мэдэгдэх том давхраа эсвэл
хэт дээш өргөгдсөн хөмсөг заавал залуу харагдуулдаггүй.
Харин ч
“Нэг л сайхан цэгцтэй, цоглог болсон ч хаанаа мэс засал хийлгэснийг нь сайн мэдэхгүй юм.”
Ийм үр дүн дунд насны эрэгтэйчүүдэд илүү төрөлхийн, зохимжтой байдаг.






Мэс заслын дараа нүд өөрчлөгдсөн бус ‘дүр төрх’ бүхэлдээ өөрчлөгдөв
Энэхүү үйлчлүүлэгчийн хувьд олон хэсгийн асуудлыг тус тусад нь биш,
нүүрний дээд хэсгээс доод хэсэг хүртэл хоорондоо холбогдсон бүтцийг цогцоор нь харгалзан үзсэн.
Мэс заслын өмнө
унжсан хөмсөг, дээд зовхи,
нүд нээх сул хүч,
хонхойсон ухархай,
товойж унжсан нүдний доод хэсгээс шалтгаалан
нийтдээ ядарсан, овортой харагдах сэтгэгдэл их байв.
Харин мэс заслын дараа
унжсан хөмсөг болон зовхи цэгцлэгдэж,
нүд нээх хүчийг нөхөж өгснөөр нүд илүү тод болж,
хонхойсон ухархайг төрөлхийн байдлаар нөхөн сэргээж,
нүдний доод хэсэг болон нүүрний дунд хэсгийн унжилтыг хамтад нь сайжруулснаар
илүү залуу, амар амгалан, цоглог дүр төрхтэй болсон.
Хамгийн гол нь
нүдний хэлбэрийг огт өөр болгосондоо биш,
үйлчлүүлэгчийн өөрийнх нь эр хүний төрөлхийн нүд, нүүрний онцлогийг дээд зэргээр хадгалж,
хөгшрөлтийн улмаас доошилсон бүтцийг байранд нь буцаан байрлуулсанд байгаа юм.
Дунд насны эрчүүдийн нүдний мэс засал,
“ганцхан нүд” биш “нүүрийг бүхэлд нь” харах хэрэгтэй.
50 наснаас хойших нүдний мэс засал нь
20~30 насныхны нүдний мэс заслаас өөр хандлагатай байх шаардлагатай.
Зүгээр л давхраа хийх эсвэл
суларсан арьсыг тайрах төдийгөөр
цогцоор явагдсан хөгшрөлтийн шалтгааныг шийдэхэд хүндрэлтэй байдаг.
Дух болон хөмсөгний байрлал,
дээд зовхины унжилт,
нүд нээх хүч,
ухархайн эзлэхүүн,
нүдний доорх өөх болон унжилт,
түүнчлэн нүүрний дунд хэсгийн уналт хүртэл.
Энэ бүх хүчин зүйлийг хамтад нь нягтлан үзэж,
шаардлагатай мэс заслуудыг оновчтой хослуулж байж илүү төрөлхийн үр дүнг бүтээдэг.
Энэ удаагийн 50 гаруй насны эрэгтэй үйлчлүүлэгчид ч мөн
дурангийн аргаар дух татахаас эхлээд хөмсөгний доод хэсгээр татах, дээд зовхи болон нүдний төрх засах, өөх дахин хуваарилах, доод зовхи болон нүүрний дунд хэсэг татах зэрэг
үйлчлүүлэгчийн нүүрэнд нэн шаардлагатай хэсгүүдийг сонгон хослуулсан цогц мэс заслын төлөвлөгөөг хэрэгжүүлсэн билээ.
Эцсийн дүндээ бидний зорьсон зүйл бол
‘мэс засал хийлгэсэн нүд’ бус,
“хамаагүй залуужсан боловч төрөлхийн хэвээрээ байгаа өөрийн нүд” юм.
VIBE гоо сайхны эмнэлэг нь дунд насны нүдний мэс засалд
зөвхөн унжсан арьсыг тайрахад анхаарлаа хандуулахаас илүүтэй,
яагаад нүд унжиж харагдаж байна вэ,
ямар эд дутагдаж, ямар эд илүүдэж байна вэ,
нүүрний ерөнхий тэнцвэрийг хэрхэн сэргээх вэ
гэдгийг хамтдаа нягтлан судалдаг билээ.
Түгээмэл асуултууд
Дунд насны эрэгтэй хүний нүдний мэс заслын үед арьсыг ихээр тайрч болохгүй гэж үү?
Тийм ээ, арьсыг хэт их тайрвал төрөлхийн бус, ширүүн дүр төрхтэй болох эрсдэлтэй. Эрэгтэй хүний нүдний мэс засалд хэт их тайралт хийвэл зовхи хонхойж, хурц харагдах аюултай тул унжилтын зэрэг болон арьсны зузааныг нарийн тодорхойлж, шаардлагатай хэмжээгээр цэгцлэн төрөлхийн төрхийг хадгалах нь чухал юм.
Зовхи унжих шалтгаан нь дух болон хөмсөгтэй холбоотой байж болох уу?
Тийм ээ, дух болон хөмсөг доошилсноор зовхийг дарж унжуулдаг тохиолдол олон бий. Энэ үед зөвхөн зовхины арьсыг тайрах биш, дурангийн аргаар дух татах мэс заслаар хөмсөгний байрлалыг дээрээс нь эхлэн зассанаар нүүрний дээд хэсгийн унжилтыг сайжруулж, зовхинд ирэх дарамтыг хөнгөвчилж болно.
Дээд зовхины мэс заслын үед яагаад нүдний төрх засах (птоз) шаардлагатай байдаг вэ?
Зовхины унжилттай зэрэгцэн нүд нээх булчингийн хүч суларсан тохиолдол их байдаг учраас юм. Арьсыг тайрсан ч нүд нээх хүч сул байвал тод, цоглог төрх бүрдэхгүй. Иймээс дээд зовхины мэс засал болон нүдний төрх засах мэс заслыг хамтатган хийж, суларсан булчинг бэхжүүлснээр нүдээ амар хялбар, тод нээх боломжтой болно.
Доод зовхины мэс засал хийхдээ нүүрний дунд хэсгийг яагаад хамтад нь татдаг вэ?
Нүдний доод хэсгээс урд шанаа, нүүрний дунд хэсэг хүртэлх нүүрний ерөнхий хэлбэрийг бүхэлд нь сайжруулах зорилготой. Зөвхөн нүдний доорх өөхийг тэгшлэхээс гадна унжсан нүүрний дунд хэсгийг хамтад нь дээш өргөж татсанаар гүнзгийрсэн заагийг арилгаж, нүүрний унжсан бүтцийг байгалийн зохицолтойгоор засдаг.
Нүдний дээд ухархай хонхойсон үед ч нүдний мэс засал хийх боломжтой юу?
Тийм ээ, дээд зовхины өөх дахин хуваарилах аргыг хослуулан хонхойсон хэсгийг нөхөх боломжтой. Нас ахих тусам эд багасаж нүд хонхойсон үед зөвхөн арьс тайрвал нүд улам гүнзгийрч хонхойно. Тиймээс илүүдэл эдийг цэгцэлж, дутагдаж буй эзлэхүүнийг өөхөөр дүүргэн нөхөж өгөх цогц арга барил хэрэгтэй.